Muốn nuôi gà hướng trứng đạt năng suất cao, bà con cần làm tốt bốn việc: chọn đúng giống gà chuyên trứng, cho ăn đủ đạm và canxi, đảm bảo chiếu sáng 14-16 giờ mỗi ngày và phòng bệnh đầy đủ. Làm chuẩn bốn khâu này, một mái gà giống tốt có thể cho 200-330 quả trứng mỗi năm. Bài viết dưới đây chia sẻ chi tiết kinh nghiệm để anh chị áp dụng ngay tại trại nhà.
Chọn giống gà hướng trứng phù hợp
Giống quyết định phần lớn năng suất. Tùy điều kiện và thị trường, bà con cân nhắc:
- Gà ISA Brown: bắt đầu đẻ khoảng 18-22 tuần tuổi, có thể đạt 300-330 quả/mái/năm trong điều kiện chăm sóc tốt. Đây là giống gà lông nâu siêu trứng phổ biến.
- Gà Hy-Line Brown: vào đẻ sớm hơn, khoảng 17-19 tuần, tiềm năng 300-340 quả/mái/năm.
- Gà Ai Cập (AG1): vóc nhỏ, đẻ 5% lúc 146-148 ngày tuổi (~21 tuần), cho khoảng 200-228 quả/mái/năm, trứng nặng 46-47 g, vỏ trắng được thị trường ưa chuộng.
- Gà Lương Phượng: giống kiêm dụng thịt-trứng, khoảng 160-170 quả/mái/năm, con lai có thể tới ~250 quả.
Lưu ý: các con số trên là tiềm năng tối đa của giống, năng suất thực tế tại nông hộ thường thấp hơn nếu nuôi không đúng kỹ thuật. Nếu bà con tự ấp gà giống để gây đàn, nên tham khảo thêm kinh nghiệm kỹ thuật ấp trứng gà hiệu quả cao để tỷ lệ nở đạt tốt nhất.
Chế độ dinh dưỡng cho gà đẻ
Mỗi quả trứng “rút” của gà mái khoảng 2,2 g canxi, tập trung ở vỏ, nên khẩu phần phải bù đủ. Bà con áp dụng theo hướng:
- Đạm (protein thô): 16-18% cho gà đang đẻ. Quy trình gà Ai Cập của Việt Nam dùng 17,5% cho gà trên 20 tuần.
- Canxi: 3,5-4,0% trong giai đoạn đẻ; gà già cuối chu kỳ có thể nâng tới 4,5% để vỏ trứng cứng hơn. Bổ sung từ bột đá, vỏ sò.
- Năng lượng: khoảng 2.700-2.900 kcal/kg, tỷ lệ Ca:P khoảng 4:1 đến 5:1.
Rất quan trọng: gà giai đoạn hậu bị (gà dò, trước khi đẻ) chỉ cần khoảng 0,9-1,0% canxi. Cho ăn khẩu phần canxi cao quá sớm sẽ hại thận và xương gà, nên chỉ chuyển sang cám đẻ giàu canxi khi gà chuẩn bị vào đẻ.
Chuồng trại, mật độ và chiếu sáng
Mật độ nuôi
Nuôi nền, gà đẻ vóc nhỏ như Ai Cập để 6-7 con/m²; gà lông nâu vóc lớn (ISA, Hy-Line) nên giảm còn 4-5 con/m² cho thoáng. Cứ 4 mái bố trí 1 ổ đẻ. Giai đoạn úm gà con bắt đầu 22 con/m² rồi giãn dần khi gà lớn.
Chiếu sáng kích đẻ
Ánh sáng là “công tắc” kích thích gà đẻ. Nguyên tắc:
- Tổng thời gian chiếu sáng 14-16 giờ/ngày (gồm cả ánh sáng tự nhiên + đèn bổ sung).
- Từ khoảng tuần 16-19, mỗi tuần tăng dần 15-30 phút (hoặc ~1 giờ) cho tới khi đạt 16 giờ.
- Tuyệt đối không giảm tổng giờ sáng sau khi gà đã vào đẻ, vì gà sẽ ngừng đẻ hoặc thay lông.
- Cường độ vừa đủ sáng để đọc được chữ; nên thắp đèn vào buổi sáng sớm để gà tự lên đậu khi trời tối.
Phòng bệnh và chăm sóc mùa nắng nóng
Đàn gà khỏe mới đẻ đều. Bà con tiêm phòng đầy đủ các bệnh nền: Gumboro, cúm gia cầm, IB và đặc biệt là Newcastle. Nên tiêm nhắc Newcastle (vaccine vô hoạt) trước khi gà vào đẻ (16-18 tuần) và nhắc định kỳ 2-4 tháng để giữ kháng thể.
Mùa hè oi bức làm gà giảm ăn, giảm đẻ, vỏ trứng mỏng. Cách chống stress nhiệt:
- Tăng mật độ dinh dưỡng trong cám vì gà ăn ít đi.
- Bổ sung 200-300 mg/kg vitamin C và 0,4-0,5% muối để bù mất nước.
- Cho uống nước mát, làm mát chuồng, tránh gió lùa.
Thay đàn và tận dụng trứng giống
Sau khoảng 2 năm khai thác, năng suất và chất lượng trứng giảm, hiệu quả kinh tế kém dần nên nhiều trại chủ động thay đàn. Trong quá trình nuôi, nếu bà con muốn nhân đàn từ trứng của chính đàn nhà, hãy chọn trứng giống đạt chuẩn rồi bảo quản trứng gà trước khi ấp đúng cách. Khi đưa vào máy ấp, đừng quên soi trứng kiểm tra phôi để loại trứng không phôi, giúp tỷ lệ nở cao và đàn gà hậu bị khỏe mạnh.
Tóm lại, nuôi gà hướng trứng thành công không có bí quyết thần kỳ, mà nằm ở sự kiên trì làm đúng từng khâu: giống tốt, ăn đủ chất, đủ sáng và phòng bệnh chặt. Chúc anh chị có đàn gà đẻ sai, trứng đều, bán được giá.
